Sürüş defteri zorunluluğu: Şartlar, yükümlülükler ve nasıl karşı koyabilirsiniz
Makam bir trafik ihlalinden sonra sürücüyü tespit edemediyse araç sahibine sürüş defteri (Fahrtenbuch) tutma zorunluluğu getirebilir. Uygulamada bu, bir puanlık ihlalden itibaren ve çoğunlukla altı ile on iki ay arası için olur. Bu karar, bir ay içinde dava açılabilen bir idari işlemdir (Verwaltungsakt). Köln'deki Rechtsanwaltskanzlei Yilmaz, makamın yeterince soruşturma yapıp yapmadığını ve zorunluluğun ölçülü olup olmadığını inceler.
Avukat Yazdan Yilmaz · güncelleme: 6 Eylül 2026 · okuma süresi yaklaşık 6 dakika
Sürüş defteri zorunluluğu ne zaman gündeme gelir
§ 31a StVZO'ya göre, aracıyla işlenen bir trafik ihlalinden sonra sürücü tespit edilemediyse idari makam araç sahibine sürüş defteri tutma yükümlülüğü getirebilir. Şart, belirli ağırlıkta bir ihlal ve yeterli ama sonuçsuz kalmış soruşturmalardır. Köln'deki Rechtsanwaltskanzlei Yilmaz her ikisini de idari dosya üzerinden inceler, çünkü birçok karar bu iki noktadan birinde başarısız olur.
Federal İdare Mahkemesi'nin (Bundesverwaltungsgericht) içtihadına göre belirli ağırlıkta bir ihlal, Flensburg ceza puanları kaydında (Fahreignungsregister) bir puanla değerlendiriliyorsa genellikle zaten vardır. Saatte 21 km ve üzeri bir hız ihlali, bir kırmızı ışık ihlali ya da direksiyonda telefonla konuşmak yeterlidir. Tekrarlama tehlikesine bakılmaz. Puan gerektirmeyen ihlallerde, örneğin uyarı cezası (Verwarnungsgeld) verilen küçük bir hız aşımında ise zorunluluk genellikle ölçüsüzdür.
Makam araç sahibinin ifadesini zamanında, yargı kararlarına göre ihlalden sonraki iki hafta içinde alırsa ve onun verdiği bilgileri takip ederse soruşturma yeterli sayılır. Araç sahibi kimsenin adını vermezse makam sonsuza kadar araştırmak zorunda değildir. Ancak araç sahibine geç yazdıysa ve araç sahibi bu yüzden sürücüyü artık hatırlayamıyorsa ya da makam akla yakın ipuçlarını takip etmediyse karar hukuka aykırı olabilir. Yargı kararlarına göre şirket araçlarında iki haftalık süre geçerli değildir.
Zorunluluk ne kadar sürer ve hangi araçları kapsar
Makam süreyi ve ilgili araçları kararda belirler. Olağan süre altı ile on iki aydır. Bir puanlık tek bir ihlalde süre uygulamada alt sınıra yakındır, tekrarlanan ya da ağır ihlallerde belirgin şekilde daha uzun da olabilir. Avukat Yazdan Yilmaz süreyi ölçülülük açısından inceler, çünkü idare mahkemesi süreyi ihlalin ağırlığına ve araç sahibinin davranışına göre değerlendirir.
- Bir ya da birden fazla araç: Zorunluluk belirli bir aracı, araç sahibi adına kayıtlı tüm araçları ya da ileride kaydettirilecek araçları kapsayabilir (§ 31a Abs. 1 StVZO). Karar ileride kaydettirilecek araçları kapsıyorsa ya da bir yedek araç (Ersatzfahrzeug) belirliyorsa (§ 31a Abs. 1 Satz 2 StVZO), aracın satılması yükümlülüğü sona erdirmez. Belirleyici olan kararın metnidir.
- Şirket filosu: Araç sahibi bir şirketse zorunluluk şirkete yöneliktir. Yargı kararlarına göre bir işletme zaten kimin hangi aracı ne zaman kullandığını belgeleyebilmelidir.
Sürüş defterine hangi bilgiler yazılmalı
Zorunlu bilgiler § 31a Abs. 2 StVZO'da düzenlenmiştir. Her sürüşten önce sürücünün adı, soyadı ve adresi, plaka ile sürüşün başladığı tarih ve saat yazılmalıdır. Sürüşten sonra gecikmeksizin sürüşün bittiği tarih ve saat imzayla birlikte yazılmalıdır. Yilmaz hukuk bürosu, bir kontrolde eksiksiz olduğu tartışılmasın diye gevşek yaprak içermeyen ciltli bir defter önerir.
| Zaman | Kayıt |
|---|---|
| sürüş başlamadan önce | Sürücünün adı, soyadı ve adresi |
| sürüş başlamadan önce | aracın resmi plakası |
| sürüş başlamadan önce | sürüşün başladığı tarih ve saat |
| sürüş bittikten hemen sonra | sürüşün bittiği tarih ve saat |
| sürüş bittikten hemen sonra | İmza |
Sürüş defteri, makama ve kontrol yetkisi olan kişilere istendiğinde her zaman, makamın kararda belirlediği yerde incelenmek üzere teslim edilmelidir (§ 31a Abs. 3 StVZO). Zorunluluk sona erdikten sonra altı ay saklanmalıdır (§ 31a Abs. 3 StVZO). Defteri hiç tutmayan, eksik ya da imzasız tutan, saklamayan ya da göstermeyen kişi, trafik cezaları kataloğuna (Bußgeldkatalog) göre para cezası gerektiren ayrı bir kabahat (Ordnungswidrigkeit) işlemiş olur. Makamın bu nedenle zorunluluğu uzatıp uzatamayacağını mahkemeler farklı değerlendirmektedir.
Araç sahibi olarak susmalı mısınız, yoksa sürücünün adını mı vermelisiniz?
Araç sahibi olarak kendinizi suçlamak zorunda değilsiniz ve yakınlarınız söz konusuysa beyan vermeyi reddedebilirsiniz. Sürüş defteri zorunluluğu yine de hukuka uygundur, çünkü yargı kararlarına göre bir yaptırım değildir, gelecekteki ihlallerin aydınlatılmasına hizmet eder. Köln'deki Rechtsanwaltskanzlei Yilmaz, bir tanık formuna (Zeugenfragebogen) verilecek her yanıttan önce, ihlalin sürücü için doğuracağı sonuçların mı yoksa araç sahibi için sürüş defterinin mi daha ağır bastığını sizinle birlikte tartar.
| Durum | Eğilim |
|---|---|
| Sürücüyü sürüş yasağı (Fahrverbot), deneme süresi önlemi ya da 8 puandan itibaren ehliyet iptali bekliyor | Susmak ve sürüş defterini kabullenmek çoğu zaman daha küçük dezavantajdır |
| Puansız ihlal, yalnızca uyarı cezası | Zorunluluk genellikle ölçüsüz olur, susmanın büyük bir riski yoktur |
| Fotoğraf sürücüyü açıkça gösteriyor, makam zaten soruşturuyor | Susmak pek bir şey kazandırmaz, adını vermek ek olarak pek zarar vermez |
| Birden fazla kullanıcısı olan şirket aracı | Zorunluluk tüm işletmeyi etkiler, adını vermek çoğu durumda daha mantıklıdır |
Susma hakkı ve tanıklıktan çekinme hakkıyla ilgili ayrıntıları araç sahibi olarak tanık formu yazısında okuyabilirsiniz. Bir sürüş yasağının sürücü için ne anlama geleceği sürüş yasağını önlemek sayfasında, puanların sonuçları ise Flensburg ceza puanları sayfasında yer alıyor.
Karara karşı nasıl harekete geçersiniz
Sürüş defteri zorunluluğu bir idari işlemdir. Buna karşı, tebliğden sonraki bir ay içinde kararın kanun yolu bilgilendirmesinde belirtilen kanun yoluna başvurulmalıdır. Kuzey Ren-Vestfalya'da (Nordrhein-Westfalen) bu genellikle doğrudan idare mahkemesinde açılan davadır (§ 110 JustG NRW), diğer bazı eyaletlerde ise önce idari itiraz (Widerspruch) yapılır. Köln'deki Rechtsanwaltskanzlei Yilmaz davayı yetkili idare mahkemesinde, Köln'deki makamların kararlarında Köln İdare Mahkemesi'nde (Verwaltungsgericht Köln) açar ve derhal icra kararı varsa aynı anda acil hukuki koruma talep eder.
Makam neredeyse her zaman derhal icra (sofortige Vollziehung) kararı verir. Bu durumda mahkeme acil yargılamada § 80 Abs. 5 VwGO'ya göre erteleyici etkiyi yeniden sağlayana kadar, dava açmış olsanız da sürüş defterini tutmak zorundasınız. İdari dosyada beş noktayı özellikle dikkatle inceleriz.
- Soruşturma çabası. Makam araç sahibinin ifadesini aldı mı, ipuçlarını takip etti mi, fotoğrafı vesikalık fotoğraflarla karşılaştırdı mı?
- İki haftalık süre. Araç sahibine ihlalden haftalar sonra yazıldıysa, yargı kararlarına göre sürücüyü artık hatırlayamadığını ileri sürebilir. Gecikme, soruşturmanın sonuçsuz kalmasının nedeni değilse bu geçerli olmaz.
- İhlalin ağırlığı. Puan yoksa gerekli ağırlık genellikle yoktur.
- Ölçülülük. Süre, araç sayısı ve geçmiş birbiriyle uyumlu olmalıdır.
- Yetki ve ifade alınması. Karardan önce araç sahibinin yalnızca ihlal hakkında değil, sürüş defteri zorunluluğunun kendisi hakkında da dinlenmiş olması gerekir. Ancak makam eksik kalan dinlemeyi dava sürerken de telafi edebilir (§ 45 VwVfG NRW).
Sürüş defteri zorunluluğunda nasıl ilerliyoruz
Kararı zarfıyla birlikte, varsa para cezası sürecindeki tanık formunu ya da ifade formunu (Anhörungsbogen) da ekleyerek bize gönderin. Avukat Yazdan Yilmaz iş günlerinde süreyi, soruşturmanın seyrini ve ölçülülüğü inceler ve bir davanın başarı şansı olup olmadığını size açıkça söyler. Ön değerlendirme ücretsizdir, isterseniz Türkçe ya da İngilizce de yapılır.
- Süreyi güvenceye almak: Bir ay içinde dava ya da idari itiraz, derhal icra kararı varsa ayrıca acil başvuru.
- Dosya incelemesi: İdari dosyayı talep eder, araç sahibinin ifadesinin ne zaman alındığını ve hangi soruşturmaların belgelendiğini inceleriz.
- Paralel olarak para cezası süreci: Sürücüye karşı hâlâ bir süreç devam ediyorsa iki süreci birbiriyle uyumlu yürütürüz. İfade formunda nelere dikkat edilmesi gerektiğini ifade formunu doldurmak yazısında bulabilirsiniz.
Kararınızın ilk değerlendirmesi için ücretsiz ön değerlendirmeden yararlanın.
Sürüş defteri zorunluluğu, sürücünün adını vermediğim için bir ceza mı?
Hukuken hayır. Sürüş defteri zorunluluğu tehlikenin önlenmesine yönelik bir tedbirdir ve araçla gelecekte işlenecek bir ihlalin aydınlatılabilmesini sağlamayı amaçlar. Makam, araç sahibi olarak susma hakkınızı ya da tanıklıktan çekinme hakkınızı kullanmış olsanız bile bu kararı verebilir. Yargı kararlarına göre araç sahibi buna katlanmak zorundadır. Susmak hukuka uygun olmaya devam eder, zorunluluk da öyle.
Sürüş defterini ne kadar süre tutmak zorundayım?
Bunu makam kararda belirler. Uygulamada altı ile on iki ay olağandır, bir puanlık tek bir ihlalde çoğunlukla alt sınıra yakındır. Tekrarlanan ihlallerde ya da ciddi suçlamalarda belirgin şekilde daha uzun süreler de olabilir. Süre ölçülü olmalıdır. Aşırı uzun bir süre, davada başlı başına bir itiraz noktasıdır.
Sürüş defterini hiç tutmaz ya da eksik tutarsam ne olur?
Bu, trafik cezaları kataloğuna göre para cezası gerektiren ayrı bir kabahattir. Eksik kayıtlar, eksik imzalar ya da istendiğinde defteri ibraz etmeyi reddetmek de buna dahildir. Makamın bu nedenle zorunluluğu uzatıp uzatamayacağını mahkemeler farklı değerlendirmektedir. Düzgün tutulmuş bir defter daha kolay yoldur.
Aracı satarsam zorunluluk yine geçerli mi?
Zorunluluk araca değil, araç sahibi olarak size yöneliktir. § 31a StVZO'ya göre makam zorunluluğu bir ya da birden fazla araca, ileride kaydettireceğiniz araçlara da uygulayabilir. Bu durumda yeni aldığınız araç da kapsama girer. Somut kararda bunun bu şekilde düzenlenip düzenlenmediği kararın metninden anlaşılır.
Sürüş defteri zorunluluğuna karşı açılan davanın erteleyici etkisi var mı?
Çoğunlukla yoktur, çünkü makam derhal icra kararı verir. Bu durumda dava sürerken sürüş defterini tutmak zorundasınız. Buna karşı § 80 Abs. 5 VwGO'ya göre idare mahkemesine yapılacak acil başvuru yardımcı olur. Derhal icra kararı yoksa davanın erteleyici etkisi vardır ve yükümlülük kural olarak dava hakkında karar verilene kadar askıda kalır.
Sürüş defteri zorunluluğu mu getirildi? Makamın yeterince soruşturma yapıp yapmadığını inceliyoruz.
Suçlama, sürecin aşaması, hukuki koruma sigortası ve iletişim bilgileriniz hakkında dört kısa soru. Ardından Köln-Longerich'teki Rechtsanwaltskanzlei Yilmaz, iş günlerinde kararınızla ilgili ilk değerlendirmeyle size dönüş yapar. Ön değerlendirme ücretsizdir ve sizi hiçbir şekilde bağlamaz. Vekalet ilişkisi ancak dönüşümüzden sonra büroyu açıkça görevlendirmeniz halinde kurulur.
Rechtsanwaltskanzlei Yilmaz
- Adres
- Robert-Perthel-Straße 71-73
50739 Köln (Longerich, Nippes ilçesi) - Telefon
- 0221 67811101
- E-posta
- [email protected]
- Saatler
- Pazartesiden cumaya 09.00 ile 18.00 arası
mesai saatleri dışında kararınızı form üzerinden iletin, iş günlerinde sizi geri arıyoruz - Bölge
- Köln'de ve yaklaşık 30 dakikalık sürüş mesafesindeki çevrede yüz yüze, Almanya genelinde dijital olarak